Blog Image

luxielen

Ouderavond

Onderwijs Posted on 29 Jan, 2018 21:17:07

Ouderavond

Op school gaat alles goed met mijn kind – dat denk ik toch –
waarom zou ik dan naar de ouderavond gaan? Voor de gezelligheid met cake en
kopje thee? Daar betaal ik geen babysit
voor
. Voor een babbel met andere ouders van de klas? Die zie ik toch al elke dag aan de schoolpoort. Om te horen dat
alles oké is of niet? Dat zie ik zelf wel
aan mijn kind
. Om een zoveelste uitleg te horen over de werking en de
achtergronden van de pedagogie? Die lees
ik wel in de weekberichten, als ik er tijd voor heb
.

Kijk, je kunt tal van argumenten verzinnen om niet naar een
ouderavond te komen, maar gelijk heb je niet. Elke ouderavond is namelijk tegelijk
een studie-, een contact- én een gezelligheidsmoment. En wie zijn die
leerkrachten die 180 dagen per jaar ten dienste staan van je kind? Op een
ouderavond leer je ze kennen in al wat hen bezielt en drijft.

Een ouderavond in de kunstzinnige basisschool gaat niet alleen over de
studieresultaten van je kind met wat commentaar erbij in een kort persoonlijk
gesprekje aan een schoolbank op een te lage stoel in een zielloos verlicht
lokaal. Nee hoor, een ouderavond is een gezellig moment in een warme klas
waarin het kleurrijke werk van de kinderen opvalt (de te lage stoelen heb je er
wel voor over); een moment van intense samenwerking en studie naar aanleiding
van het feit dat jij als ouder samen met de leerkrachten instaat voor de
opvoeding en de scholing van je kind. Daar verneem je welke menskundige
inzichten – de pedagogie – aan de basis liggen van de manier – de didactiek – waarop
de leerkrachten de leerstof brengen om je kind via de inhoud ervan een gedegen
opvoeding te geven, je kind daarbij betrekkend in zijn hele wezen via een
sterke oproep aan zijn wilskracht (doen), een enthousiasmerende aanpak van zijn
gevoelswereld (kunst) en steeds meer wakker makende impulsen voor zijn groeiend
intellect (kennis). In een ouderavond leer je op positieve wijze kijken naar je
eigen kind en de andere kinderen van de klas. Daar ontdek je hoe je kind
sociaal in de groep staat en hoe het in samenhang en samenwerking met anderen
evolueert en leert: het schoolleven blijkt meer dan eens een ander leven te
zijn dan thuis en als ouder is het verstandig om ook dit aspect van je kind te
leren kennen. Een ouderavond is een groepsactiviteit waaraan leerkrachten en
ouders als evenwaardige partners deelnemen in functie van de kinderen binnen
het kader van de school, waardoor je tevens de school van je kind in al haar
facetten leert kennen en waarderen.

Maar hoe zit het dan met de persoonlijke gesprekken tussen
leerkracht en ouder? Die zijn weggelegd voor de oudercontacten, één- of tweemaal
per jaar. Is dat voldoende? Ja, want er zijn ook nog rapporten en
getuigschriften en elke ouder heeft bovendien de mogelijkheid om op elk moment
van het schooljaar een persoonlijk gesprek met de leerkracht aan te vragen.
Trouwens, aan de schoolpoort, als de kinderen weer huiswaarts gaan, kan je
andere ouders en leerkrachten ook aanspreken, maar dan hou je het vanzelfsprekend kort, want je
kind verlangt naar huis.



BEGRENZING (kleuterschool)

Onderwijs Posted on 29 Jan, 2018 21:12:46

BEGRENZING IN DE PEUTER-/KLEUTERKLAS

‘Was het thuis maar zo eenvoudig als op school,’ hoor ik
menige ouder zuchten, ‘thuis gaat er geen boterham in en op school eet mijn
dochter van drie netjes alle boterhammetjes op, zonder problemen, zegt de juf.’
Hoe komt dat toch?

Dit komt omdat de school een organisatie is met duidelijke
regels, waarin een nieuwe peuter/kleuter opgenomen wordt zonder er zijn eigen
willetje te kunnen opleggen; waarin het voorbeeld van de andere kinderen en van
de leerkracht zo indrukwekkend is dat het kind zich als vanzelf voegt naar de
gewoonten en gebruiken van de groep. Met andere woorden: er gelden regels en
grenzen. Als die regels – zelfs onuitgesproken – duidelijk genoeg zijn en door
de andere kinderen gevolgd worden, zal ieder nieuw kind zich hierin kunnen
vinden en meedoen, al zijn er zeldzame uitzonderingen.

Een groot voordeel van de steinerkleuterscholen is dat elke
kleutergroep een ‘leefgroep’ is, dit wil zeggen dat er kinderen van
verschillende leeftijden samenzitten. Een nieuwe kleuter komt in een groep die
gevormd is, die de gewoonten kent en spontaan de nieuwkomer opneemt en inwijdt.
Het zijn de oudere kleuters die voor een groot deel de taak van de leerkracht
overnemen zonder dat daarom gevraagd wordt; het gebeurt heel organisch. Het
voordeel hiervan is dat niet alles via het woord moet uitgelegd worden, maar
dat het de voorbeelden van juf en kinderen zijn die de regels en de grenzen duidelijk
maken. Het meedoen is voor een kleuter belangrijker dan het inzicht.

De organisatie van de kleuterklas, onder de leiding van de
kleuterleidster/-leider is van dien aard dat ieder kind zich persoonlijk
aangesproken weet en zich tegelijk opgenomen voelt in een groter geheel. Het is
een zeer gestructureerde omgeving met een vaste opeenvolging van activiteiten,
waardoor er vertrouwen ontstaat: elke dag is organisatorisch hetzelfde maar
inhoudelijk verschillend. Elke dag op hetzelfde uur beginnen en eindigen, elke
dag op hetzelfde moment pauze of aan tafel gaan of vrij spelen of een
vingerspelletje oefenen of luisteren naar een verhaal: deze vaste regelmaat –
die alleen onderbroken wordt voor feesten – is vertrouwenwekkend en
gezondmakend. Weinig kleuters voelen daardoor de noodzaak om uit de band te
springen, ook omdat in deze kleuterscholen alle activiteiten klassikaal
gebeuren, maar met aandacht voor ieder individueel kind.

De begrenzing zit in de structuur, de regelmaat
en de klassikale aanpak. Daarbinnen heerst een grote geestelijke, kunstzinnige
en fysieke vrijheid, zodat ieder kind zich op zijn manier en in zijn tempo binnen
een respectvol kader kan ontplooien onder het begripsvolle oog van de
leerkracht die uitgaat van het besef dat een goede opvoeding een liefdevolle
maar consequente autoriteit vereist. Het is waar: op school gaat dit
eenvoudiger dan thuis.



Vrije spel kleuterklas

Onderwijs Posted on 29 Jan, 2018 21:09:41

HET VRIJE SPEL IN DE KLEUTERKLAS

‘Nu was jij de papa en
ik de mama, en jij was het kindje en we gingen naar de winkel. Tuut, tuuut,
vroem
!’ Daarnet zaten de drie vierjarige kleuters op hun houten stoeltjes
nog in de trein en plots staan de stoeltjes in een auto. Hun fantasie schakelt
sneller dan de automaat van je nieuwe wagen. Bovendien gaan ze bijzonder
creatief om met taal, want de verleden tijd is voor hen toekomst. En dat het
meisje nu plots een papa is: een probleem waar alleen volwassenen mee zitten.
Voor een kleuter is alles beweeglijk, niet alleen zijn fantasie, maar ook zijn
fysiek. Daarom is het vrije spel in de kleuterklas het belangrijkste onderdeel
van de schooldag, want de kleuter kan er zijn fantasie uitleven in oneindig
gevarieerde vormen van beweging. Klimmen, kruipen, springen, rennen, vallen, opstaan
en weer doorgaan. Jongleren en bouwen met houten planken, zitkubussen, schommelboot,
‘winkeltjes’ en doeken. Eindeloos fantaseren, ervaringen opdoen, kwaliteiten en
duurzaamheid van de natuurlijke speelmaterialen in de klas uittesten, evenwicht
zoeken op ijverig opgetrokken maar wankele ‘kampen’, het plafond aanraken boven
op een iets te bouwvallige toren en enthousiast roepen als alles instort; al
kan het ook verdriet en teleurstelling zijn en moet de juf even troost bieden
of een handje toesteken. De kleuterleidster/-leider kijkt namelijk niet alleen
toe, maar helpt ook, stimuleert, stelt vragen, leidt af als het tot conflicten
komt, kortom zij/hij is een actieve en betrokken observator. Het sociale leven
in de kleuterklas kent zijn hoogtepunt in dit vrije spel: oudere kleuters nemen
jongere mee op sleeptouw, wijden hen nadrukkelijk of terloops in in bouw-,
stapel- en spelgeheimen. Of een vierjarige zit ijverig naast een vijfjarige
spinnenwebben te tekenen aan tafel, maar slaagt er niet in binnen de randen van
het blad te blijven zoals zijn wat oudere kleuterbuur. Naast hen hebben twee
bijna schoolrijpe kleuters een poppenkast in elkaar gestoken en geven een
voorstelling voor een qua leeftijd en geslacht gemengd publiek dat enthousiast
commentaar geeft en daardoor het spel in alle richtingen dirigeert.

Maar wat is dat gehamer achteraan in de klas? Met de tong uit
de mond probeerde een kleuter een stok door te zagen en is nu ijverig aan het
hameren op iets wat een kruis lijkt, maar even later een zwaard blijkt te zijn
in de hand van een ridder met zilveren mantel op een stokpaardje.

Bij de juf aan tafel probeert een meisje een kwartje appel
in stukjes te snijden voor de fruitschaal straks, maar het mes wil niet door de
weerbarstige appel. ‘Juf, mijn mes is bot, dat gaat niet!’ Juf neemt het mes,
draait het om, met de scherpe snee naar beneden en plots lukt het wel. En dan
is het tijd om de tafel te dekken voor de fruitmaaltijd. Twee kleuters weten
perfect hoe dit moet: van de kast naar de tafel heen en weer met bordjes en
kopjes, al tellend: net zo veel bordjes en theekopjes als er kinderen in de
klas zijn. Van hen moet ook de juf even opschuiven, anders kunnen ze voor haar
niets klaarzetten. Juf profiteert ervan om met een zacht klingelend belletje de
klas rond te gaan, waarop de kinderen al dan niet met goesting beginnen op te
ruimen terwijl ze met hoge stemmetjes zingen: ‘’t Is tijd om op te ruimen, ’t
is hoge tijd…’. Einde van het vrije spel, de rust keert weer, en even later
hoor je alleen het zachte smakken van smullende kleuters.